Een aardlekautomaat is een beveiliging in de groepenkast die een groep uitschakelt bij te veel lekstroom, overbelasting of kortsluiting. Hij combineert een aardlekschakelaar en een installatieautomaat in één apparaat. Een aardlekautomaat wordt ook wel een alamat genoemd.
Wat is een aardlekautomaat en hoe werkt hij?
De aardlekautomaat controleert de stroom die door een groep loopt. Ontstaat er een gevaarlijke situatie, dan schakelt hij de aangesloten groep uit. Dat kan om drie redenen gebeuren:
- Lekstroom: een deel van de stroom loopt via een andere weg weg, bijvoorbeeld door een defect apparaat. De aardlekautomaat kan dan uitschakelen om de kans op een elektrische schok te verkleinen.
- Overbelasting: er wordt langere tijd te veel stroom gevraagd op de groep, bijvoorbeeld doordat meerdere zware apparaten tegelijk aanstaan.
- Kortsluiting: er ontstaat een verbinding waardoor in korte tijd een zeer hoge stroom loopt. De automaat schakelt de groep dan snel uit.
De aardlekautomaat meet lekstroom door de stroom die naar de groep gaat te vergelijken met de stroom die terugkomt. Is het verschil te groot, dan schakelt hij uit. Voor persoonsbeveiliging wordt meestal een gevoeligheid van 30 mA gebruikt.
Wat merk je als een aardlekautomaat uitschakelt?
Als de aardlekautomaat uitschakelt, valt de stroom op de aangesloten groep weg. Andere groepen blijven normaal gesproken werken. Valt bijvoorbeeld de groep van de wasmachine uit, dan kunnen de lampen op een andere groep blijven branden.
Je ziet daardoor in welke groep de storing zit. Dat vertelt je niet altijd meteen wat de oorzaak is: de automaat kan zijn uitgeschakeld door lekstroom, overbelasting of kortsluiting. Schakel hem niet steeds opnieuw in als hij direct weer uitvalt. Laat de oorzaak dan onderzoeken door een elektricien.
Voor- en nadelen van een aardlekautomaat
Een aardlekautomaat geeft één groep een eigen beveiliging tegen zowel lekstroom als overstroom. Daardoor blijven andere groepen bij een storing meestal ingeschakeld. De combinatie in één behuizing kan ook ruimte besparen in de groepenkast.
Een nadeel is dat een aardlekautomaat duurder kan zijn dan een opstelling met losse beveiligingen. Ook is de oorzaak van het uitschakelen niet altijd direct zichtbaar. Sommige modellen hebben een aanduiding die helpt om de oorzaak te herkennen.
Wat betekenen de aanduidingen op een aardlekautomaat?
Op een aardlekautomaat staan verschillende gegevens. Die laten zien voor welke stroom en voor welk soort installatie hij geschikt is:
- 16 A: de nominale stroom van de automaat. Dit is een veelgebruikte waarde voor een groep in een woning.
- B16: een automaat van 16 A met een B-karakteristiek. Die karakteristiek geeft aan hoe de automaat reageert op hoge stromen.
- 30 mA: de lekstroomgevoeligheid. Bij een te groot verschil tussen de heen- en teruggaande stroom schakelt de aardlekbeveiliging uit.
- Type A of type B: dit geeft aan welke soorten lekstroom de aardlekautomaat kan herkennen. Dit is iets anders dan de B in B16.
Er zijn aardlekautomaten voor een groep met één fase en voor een groep met drie fasen. Welke uitvoering past, hangt af van de groep en de aangesloten apparatuur. Laat een elektricien beoordelen welke beveiliging geschikt is voor jouw installatie.
Een aardlekautomaat heeft meestal een testknop. Daarmee kun je controleren of het aardlekgedeelte uitschakelt. Volg hiervoor de aanwijzingen op het apparaat of in de handleiding. Schakelt hij bij de test niet uit, laat de beveiliging dan nakijken.



